Rubus en Ribes

Terwijl de frambozen stilaan een korte pauze inlassen, komen steeds meer braamstruiken en verwanten in productie.

Zo zijn de eerste bessen van de Japanese wijnbes rijp. De plant behoort tot het geslacht Rubus (net zoals de framboos en de braambes), maar de bes onderscheidt zich door de lekkere, zurige smaak van de helderrode bessen. De struik moet nog volop in productie geraken, maar zoals steeds smaakt de eerste bes van het jaar zovéél beter dan alle bessen die volgen.

De vruchtjes lossen zelf van de vruchtbodem wanneer ze rijp zijn, wat plukken zeer makkelijk maakt.

De combinatie van de mooie, rode stengels, het diepgroene blad, de mooie vruchbolsters én de lekkere bessen maken dit één van mijn favorieten in het Rubus-geslacht. Maar net zoals mijn andere Rubus-favoriet (Taybes), staat de plant vol met vervelende, vrij pijnlijke doorntjes.

Deze week ook de eerste rijpe bessen geplukt van de braambes 'Helen'.In tegenstelling tot de beschrijving zijn de vruchten vrij zacht bij volle rijpheid, zodat ze bij het oogsten snel tot braambessensmurrie worden herleid. De smaak is echter geweldig en maakt alles goed. De plant zou ook wat flinker mogen groeien...

'Loch Tay', de braambes waarvan ik nu al twee weken vruchten oogst, smaakt ook lekker, met een zuurdere ondertoon, maar kan toch niet tippen aan de volle smaak van 'Helen'. De vruchten zijn wel steviger, dus makkelijker te plukken..

De laatste kruisbes (Ribes) is ondertussen verteerd. Mijn goed voornemen voor de komende week : alle bessen mooi opleiden als drietakker, met behulp van bamboestokken. De staaldraad alleen volstaat  niet om de takken mooi recht naar boven te leiden (waardoor de planten hoger uitgroeien (tot 200 cm hoog?). Door de regen ben ik dit week-end niet verder geraakt dan twee planten...

Maar enkele kruisbesplanten zijn ook ten dele verteerd, 

Ik heb de verdachten/schuldigen nog niet geïdentificeerd, wel al op de gevoelige plaat vastgelegd.

Bijna ...

Vorige week heb ik al gemeld dat de eerste mei-en junibessen rijp waren. Terwijl de meibes (Lonicera edulis, blauwe honingbes) best lekker is, is de junibes (Lonicera caerulea) erg zuur (zoals een kriek).

De eerste bosaardbeitjes zijn rijp. Veel stelt zo'n vruchtje niet voor, maar 't is wel lekker.

Daarom heb ik deze week dan ook échte aardbeiplanten besteld. In totaal 54 plantjes van 9 verschillende rassen, geen flauw idee of dat 'voldoende' zal zijn. Ik ben niet van plan al die rassen te behouden, alleen de lekkerste en gezondst groeiende zullen op termijn een plaats in mijn tuin verdienen.Vanaf volgende week krijgen ze allemaal een kans om zichzelf te bewijzen.

Gisteren de eerste kruisbes van het seizoen gegeten. Ik ben absoluut fan van deze knapperige zure bessen, maar ook de mini-Masjes zijn er dol op.

Kruisbes 'Risulfa'

Om het helemaal compleet te maken zowaar ook de eerste (herfst)framboos gegeten, 'Joan J'.

Framboos 'Joan J'

'Joan J' is één van de lekkerste rassen (van de acht)in mijn tuin. Deze vroege herfstframboos heeft bessen die ongeveer 30% groter zijn dan 'Autumn Bliss', ze zijn ook wat donkerder gekleurd. Het grote nadeel van 'Joan J' is dat de bessen erg snel overrijp worden aan de plant (je moet de plant dus quasi dagelijks plukken, maar dat vormt hier geen probleem).

Volgende week zijn ook de eerste aalbessen (rood/roze) en zwarte bessen rijp. Nu hangen ze nog, iets te flets gekleurd, aan de takken. De' witte aalbessen laten nog wat langer op zich wachten.

Zwarte bes 'Titania' met zeer grote bessen

Roze aalbes 'Gloire des Sablons'

Aalbes 'Rotet'

Witte aalbes 'Blanka'- nog lang niet rijp

Verder zijn de meeste braambessen en braambozen vruchten aan 't vormen. Deze Taybes zal einde deze maand eetbaar zijn

In heel de lijst van plantgoed dat nu vruchten draagt is er ééntje die me nog nieuwsgierig maakt. De zwarte framboos. Groeit als een braambes, bloeit als een framboos, ook de vruchten zien er eerder uit als een framboos maar zouden dieppaars tot zwart zijn bij volledige rijping. Dit was de enige plant die vorig jaar geen vruchten heeft gedragen (en dit jaar zijn schade inhaalt).

Fruit op komst

De bosaardbei uit mijn vorige tuin is natuurlijk mee verhuisd. De plant maakt enorm veel uitlopers en is volgens mij zowat de ideale bodembedekker : frisgroen blad (zelfs in de winter), heel mooie witte bloemen en daarna nog heerlijk fruit. Ze dienen als bodembedekking onder mijn fruithagen (dat is ongeveer 20m²)

Ik had gelezen dat er cultivars van de bosaardbei bestonden die iets minder uitlopers vormden maar veel meer vruchten gaven. Ik heb in de plaatselijke Aveve enkele gecultiveerde bosaardbeien aangekocht, om het wilde plantje een beetje bij te staan in het bodembedekken. Na 6 weken planten stel ik vast dat deze planten inderdaad veel minder uitlopers maken. Tot nu toe zelfs helemaal geen. Maar ook nog steeds geen enkele bloem. Wel veel blad...

Dan lijkt mijn wilde variëteit toch gewoon een stuk beter : dit kleine plantje is één van de wilde plantjes die ik een maand geleden heb geplant, het heeft ondertussen al vier nieuwe plantjes gemaakt op drie uitlopers en vindt de tijd om ook nog te bloeien...

Heel binnenkort kan ik mei-en junibessen eten.

Aangezien de de planten jong zijn, is de opbrengst nog heel beperkt. Ik vind de planten ook vanuit esthetisch standpunt meer dan verantwoord : mooie  blad en heel leuke bloemen in het voorjaar (je moet ze wel zoeken).

Enkele stekelbesrassen zetten ook een spurt in om alsnog als eerste vers fruit te leveren dit jaar. Vooral deze Invicta is bijna klaar.

Verder zijn de herfstframbozen al uitgebloeid, zodat ik over enkele weken ook frambozen kan gaan oogsten. De meeste zomerframbozen moeten nog beginnen bloeien.

Ik laat wel slechts een beperkt aantal stokken herfstframboos remonteren, om de herfstoogst niet teveel te beïnvloeden. Maar die eerste, verse framboos van het jaar wil ik zo vroeg mogelijk eten. Mijn kinderen ook trouwens...

Het koude en vochtige voorjaar heeft duidelijk invloed op de vruchtzetting van een aantal planten. Zo zie je duidelijk aan deze aalbes 'Rovada' dat de bevruchting alles behalve idaal was. Weinig mooie gevulde trossen, dat vormde vorig jaar geen probleem...

Het snoeien in snoer van de aalbessen werpt wel zijn vruchten af ... Deze aalbes 'Rotet', die net iets later bloemde, heeft ook beter gevulde trossen

Vijgen ga ik dan toch niet eten dit voorjaar. De koude van de voorbije weken heeft alle embryonale vruchten doen afvallen. Dan maar hopen op een warme zomer en goede herfstoogst.

Hoorn des overvloeds

Iedereen die mijn tuin of mijn tuinplan ziet stelt zich dezelfde vraag. Wat ga je toch met al dat fruit doen? Verkopen? Neen dus. Confituur maken? Ook niet. Inmaken? Pfffft...

Terwijl ik besef dat er meer fruitbomen en -struiken in mijn tuin staan dan strikt noodzakelijk, blijf ik die vraag enigszins eigenaardig vinden.

Zo heb ik vrij veel aandacht geschonken aan de rasselectie. En naast smaak en ziekteresistentie ook rekening gehouden met de rijping.
Acht frambozenrassen zijn meer variëteiten dan je in de gemiddelde tuin aantreft, maar je hebt niet alleen zomer- en herfstframbozen, je hebt ook vroege en late zomerframbozen, alsook vroege tot zeer late herfstframbozen. Zo kunnen we frambozen van juni tot december oogsten.
Dat geldt ook voor pruimen (juli-oktober) en bramen (juli-november) en in mindere mate voor kruisbessen, blauwbessen, appels en peren. Ook vijgen rijpen gedurende een vrij lange periode af.

Frambozen, kruisbessen, blauwe bessen en druiven kan je volgens mij niet teveel hebben. Een grote tros druiven heeft ten huize Supermasj een gemiddelde levensverwachting die eerder in minuten dan in uren wordt uitgedrukt.
Kiwi's kunnen vrij lang bewaard blijven en narijpen. Noten zijn erg lang houdbaar. Appels en peren kunnen en zullen tot sap verwerkt worden.

Alleen bramen en pruimen heb ik met zekerheid teveel. Maar liever te veel dan te weinig.
Want als er fruit overblijft, kan je daar nog andere mensen een plezier mee doen.

En zo kan ik mijn verzamelobsessie gedeeltelijk goed praten. Maar kan ik vooral heel de zomer en de herfst ongeremd van fruit snoepen. Een hele luxe.